DNB: inflatie zal door oorlog flink toenemen
(ABM FN-Dow Jones) Door de oorlog in het Midden-Oosten en de blokkade van de Straat van Hormuz kan de inflatie in Nederland flink toenemen, maar "duidelijk minder" dan bij de energiecrisis in 2022. Dit schetste De Nederlandsche Bank dinsdag in een rapport met verschillende scenario's voor de impact van hoge energieprijzen op de Nederlandse economie.
DNB onderscheidt drie situaties: een kleine aanpassing ten opzichte van de economische ramingen van eind vorig jaar, een ongunstig scenario en een zwaar scenario. In december vorig jaar rekende DNB voor 2026 op een economische groei van 1,2 procent en van 1,1 procent in 2027. De inflatie zou dit jaar uitkomen op 2,4 procent en in 2027 op 2,3 procent.
In de actualisatie van die najaarsraming rekent DNB erop dat de hoge olie- en gasprijzen in de loop van dit jaar weer zullen dalen tot niveaus van voor de oorlog. Het bruto binnenlands product zou dit jaar dan 0,3 procentpunt lager uitkomen dan drie maanden geleden verwacht, wat neerkomt op een groei van 0,9 procent. De inflatie zou juist 0,7 procentpunt hoger uitkomen, dus op 3,1 procent.
In het ongunstige scenario stijgen de olie- en gasprijzen eerst nog verder en blijven ze ook in het tweede en derde kwartaal van dit jaar een stuk hoger. In dit geval blijven de productie en de toevoer van olie en gas op korte termijn verstoord, maar komen ze wel weer snel op gang als de scheepvaart door de Straat van Hormuz spoedig herstelt.
De prijs van Brent zou stijgen naar ruim 119 dollar in het tweede kwartaal, om vervolgens daarna weer te dalen. Het bruto binnenlands product zou dit jaar 0,5 procentpunt lager uitkomen dan drie maanden geleden verwacht, wat neerkomt op een groei van 0,7 procent in 2026, terwijl de inflatie 1,1 procentpunt hoger zou uitkomen, dus op 3,5 procent.
In het meest ernstige scenario stijgen de energieprijzen naar zeer hoge niveaus en blijven ze langer hoog. "Dit past bij een situatie waarin de oorlog verder escaleert, de energie-infrastructuur in het Midden-Oosten nog meer schade oploopt en de verstoring in het transport van olie en gas langduriger is", aldus DNB.
In dat geval zou de prijs voor een vat Brent kunnen pieken op ruim 145 dollar in het tweede kwartaal en pas in het vierde kwartaal van volgend jaar weer onder de 100 dollar uitkomen. Het bruto binnenlands product zou 0,8 procentpunt lager uitkomen dan drie maanden geleden verwacht, wat neerkomt op een groei van 0,4 procent in 2026. De inflatie zou 1,6 procentpunt hoger uitkomen op 4,0 procent; in 2027 zou de inflatie in dit scenario zelfs kunnen oplopen naar 5,1 procent.
DNB verwacht dat het negatieve effect van de hoge energieprijzen op besteedbare inkomens lager zal zijn dan tijdens de energiecrisis van 2022. "De energiecrisis van 2022 heeft laten zien dat zulke doorwerkende effecten sterker kunnen zijn dan werd gedacht, bijvoorbeeld de doorwerking van hoge energieprijzen in voedselprijzen. Door de hogere inflatie zullen werknemers proberen hun koopkrachtverlies te compenseren met hogere looneisen", aldus DNB.
In de actualisatie van de najaarsraming bedraagt het negatieve effect 1 procent voor het gemiddelde huishouden, ongeveer driekwart lager dan in 2022. In het zware scenario is dat 6 procent, nog steeds ongeveer een kwart lager dan na de prijsschok in 2022.